CZASy PRZESZŁe:

 

* PERFEKT 

 

*imperfekt  (prÄTERITUM)

 

 

 

ZAAWANSOWANI

Lista

czasowników :

regularnych

nieregularnych

modalnych

 

POCZĄTKUJĄCY

Lista

czasowników

regularnych i

nieregularnych

 

Perfekt :

haben /sein

 

Partizip II :

* regularny

* nieregularny

 

 

Czasowniki :

* rozdzielne

* nierozdzielne

 

 

Imperfekt :

* regularny

* nieregularny

 

 

Imperfekt od :

czasowników

* zł. rozdzielnie

* zł. nierozdzielnie

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

12-09-14

 Powrót do strony głównej 

 

Powrót do Gramatyka

 

 

PERFEKT -->

ZASADY

 

 

ZASADY

<-- IMPERFEKT

 
 

 

Czas przeszły złożony – Perfekt

  1. Czas przeszły Perfekt używamy na co dzień  w rozmowach.

  2. Czas przeszły Perfekt składa się z :

 

a)   czasownika posiłkowego  (pomagającego), który odmienia się  przez osoby i w normalnym zdaniu oznajmującym stoi na drugim miejscu. Są dwa czasowniki posiłkowe: haben i sein

 

  haben – (mieć)                          sein – (być)

  ich habe                                    ich bin

  du hast                                     du bist

  er/sie/es hat                              er/sie/es ist

  wir haben                                  wir sind

  ihr habt                                     ihr seid

  sie haben                                  sie sind

 

b)   imiesłowu czasu przeszłego – Partizipu II (zwei)

 

                Perfekt   haben/sein  + Partizip II

 

 

  1. Haben czy sein?

    ·         Haben używamy prawie przy wszystkich czasownikach.

    ·         Sein stoi zawsze przy czasownikach ruchowych, czyli musi być zaznaczona zmiana miejsca lub stanu.

     

             Np. fahren – jechać       --> ZMIANA MIEJSCA

                   gehen – iść 

       aufstehen – wstawać -->ZMIANA STANU

         Wyjątki: sein – być

                         werden – stać się

                         bleiben – pozostać 

     

  2. Tworzenie Partizipu II:

 

a)   od czasowników regularnych (regularne – w ich tematach, nic się nie dzieje

                                                         podczas odmiany, nie zmienia się żadna literka)

3 KROKI DO UTWORZENIA:                             

                                           

1.  malen                  kaufen à gekauft

2.  gemal                   

3. gemalt                spielen à gespielt

 

 

ge + ………….+ t

 

b)   od czasowników nieregularnych (nieregularne – podczas odmiany i tworzenia form

                                               czasów przeszłych zmieniająsię jedna lub więcej 

                                                            literekw środku, w temacie)

                                                            

         gehen – gegangen

           bringengebracht

         sehen – gesehen

         schwimmen – geschwommen 

              haben – gehabt

 

ge + …!!!…+    t

ge + ...!!!... + en

 


Przy tworzeniu Partizipu II od czasowników nieregularnych dochodzi na początku słowa przedrostek „ge” ( tak jak u czasowników regularnych). Na końcu stoi „en” albo „t” ( przy czasownikach regularnych było zawsze „t”). Czasami zmienia się w środku słowa jedna albo więcej liter. Partizip II stoi zawsze na końcu zdania, przed kropką. Nie odmieniamy go przez osoby.

 

  1. Przykłady:

·         Ja kupiłam książkę.

    Ich habe das Buch gekauft.

 

·         Ty kupiłeś książkę.

Du hast das Buch gekauft.

 

·         On namalował obraz.

Er hat das Bild gemalt.  

Początek strony

 

  1. Kiedy czasownik jest rozdzielny a kiedy nie?

a)   Jeśli czasownik posiada przedrostek:   

ab, an, auf, aus, bei,dar, ein, fort, her, hin,mit, nach, nieder, vor, weg,zu, zurück

jest rozdzielny i

do Partizipu II wchodzi do środka „ge“

             np. einkaufen – eingekauft     (regularny, dlatego na końcu „t“)

  aufstehen – aufgestanden (nieregularny, dlatego na końcu „en“ i zmiany w temacie) 

patrz -->  Tworzenie Imperfektu  z czasownikami zł. rozdzielnie

 

b)   Jeśli czasownik posiada przedrostek:

 

be, ent, emp, er,

 ge, miß, ver, zer

 

jest nierozdzielny,

 a do Partizipu II nie

dochodzi żadne „ge"

            np. besuchen – besucht  (regularny, dlatego na końcu „t“)

  verstehen – verstanden (nieregularny, dlatego na końcu „en“ i zmiany)

patrz -->  Tworzenie Imperfektu  z czasownikami zł. nierozdzielnie

Początek strony

 

POCZĄTKUJĄCY: FORMY CZASOWNIKÓW – Czas  Perfekt  i  Imperfekt

a) czasowniki regularne:

l.p.

Bezokolicznik niemiecki

Imperfekt

1.ich/3.er

Partizip II

Czasownik posiłkowy

J. polski

1.

aufräumen

räumte  auf

aufgeräumt

haben

sprzątać

2.

aufwachen

wachte  auf

aufgewacht

sein

obudzić się

3.

besichtigen

besichtigte

besichtigt

haben

zwiedzać

4.

duschen

duschte

geduscht

haben

brać prysznic

5.

einkaufen

kauf te  ein

eingekauft

haben

robić zakupy

6.

fotografieren

fotografierte

fotografiert

haben

fotografować

7.

kaufen

kaufte

gekauft

haben

kupić

8.

kennen lernen

lernte  kennen

kennen gelernt

haben

poznać

9.

kochen

kochte

gekocht

haben

gotować

10.

küssen

küsste

geküsst

haben

całować

11.

lernen

lernte

gelernt

haben

uczyć się

12.

machen

machte

gemacht

haben

robić

13.

packen

packte

gepackt

haben

pakować

14.

rauchen

rauchte

geraucht

haben

palić papierosy

15.

reisen

reiste

gereist

sein

podróżować

16.

schenken

schenkte

geschenkt

haben

podarować

17.

schicken

schickte

geschickt

haben

wysyłać

18.

sich ärgern

ärgerte

geärgert

haben

złościć się

19.

sich verlieben

verliebte

verliebt

haben

zakochać się

20.

spielen

spielte

gespielt

haben

grać

21.

spülen

spülte

gespült

haben

zmywać

22.

tauchen

tauchte

getaucht

haben

nurkować

23.

wandern

wanderte

gewandert

sein

wędrować

Początek strony

b) czasowniki nieregularne:

l.p.

Bezokolicznik niemiecki

Imperfekt

Partizip II

Czasownik pomagający

J. polski

1.

anrufen

rief   an

angerufen

haben

telefonować

2.

aufstehen

stand   auf

aufgestanden

sein

wstawać

3.

aussehen

saaus

ausgesehen

haben

wyglądać

4.

backen

buck

gebacken

haben

piec

5.

bekommen 

bekam

bekommen

haben

dostać

6.

bleiben

blieb

geblieben

sein

pozostać

7.

denken

dachte

gedacht

haben

myśleć

8.

essen

gegessen

haben

jeść

9.

fahren

fuhr

gefahren

sein

jechać

10.

fernsehen

sah   fern

ferngesehen

haben

oglądać TV

11.

fliegen

flog

geflogen

sein

lecieć

12.

gehen

ging

gegangen

sein

iść

13.

gewinnen

gewann

gewonnen

haben

wygrać

14.

haben

hatte

gehabt

haben

mieć

15.

helfen

half

geholfen

haben

pomagać

16.

kommen

kam

gekommen

sein

przybyć

17.

lesen

las

gelesen

haben

czytać

18.

reiten

ritt

geritten

sein

jeździć konno

19.

schreiben

schrieb

geschrieben

haben

pisać

20.

schwimmen

schwamm

geschwommen

sein

pływać

21.

sehen

sah

gesehen

haben

widzieć

22.

sein

war

gewesen

sein 

być

23.

sich anziehen

zog    an

angezogen

haben

ubierać się

24.

sich treffen

traf

getroffen

haben

spotykać

25.

sich unterhalten

unterhielt

unterhalten

haben

rozmawiać

26.

singen

sang

gesungen

haben

śpiewać

27.

sitzen

saß

gesessen

haben

siedzieć

28.

sprechen

sprach

gesprochen

haben

mówić

29.

stehen

stand

gestanden

haben

stać

30.

trinken

trank

getrunken

haben

pić

31.

verbringen

verbrachte

verbracht

haben

spędzać

32.

verstehen

verstand

verstanden

haben

rozumieć

33.

werden

wurde

geworden

sein

stać się, zostać

 

Początek strony

Czas przeszły prosty – Imperfekt ( Präteritum)

  1. Czas przeszły Imperfekt używamy w opisach, opowiadaniach i bajkach.

 

  1. Czas przeszły Perfekt składa się  tylko z jednego słowa, dlatego jest nazywany prostym.

 

  1. Tworzenie Imperfektu od czasowników:

 

a)  regularnych (słabych)

 

malen – malować    

 

1.ich malte   - ja malowałam/ łem

2. du maltest Ä

3. er

    sie malte

    es

 

1. wir malten

2. ihr maltet

3. sie malten   

 

  • W miejsce końcówki bezokolicznika wchodzi  we wszystkich osobach końcówka te.  Do niej przyklejają się  końcówki charakterystyczne do danej osoby.

                 BARDZO WAŻNE : 

1 osoba ( ich - ja) = 3 osoba (er - on, sie - ona, es - ono)

                 Czyli: do słowa malte nie dochodzi żadna końcówka.

  • Jeśli temat czasownika kończy się twardo na –t, -d, -m, -n, to ze wzglądu na łatwość

wymowy dochodzi końcówka (e)te.

 

         arbeiten – pracować

 

1.ich arbeitete   - ja pracowałam/łem

2. du arbeitetest

3. er

   sie arbeitete                Dziwnie to brzmi, dlatego czas ten nie przyjął się

    es

1. wir arbeiteten            w rozmowach  i na co dzień używa się Perfektu.

2. ihr arbeitetet                                                                     (àstr. 1)

3. sie arbeiteten

 

Początek strony

b)  nieregularnych ( mocnych i mieszanych)

 

Form tego czasu niestety należy nauczyć się na pamięć. Są to z reguły bardzo

krótkie słowa, składające się ze zmienionego tematu czasownika.

                     

                      gehen à ich/ er ging

                      fahren à ich/er fuhr

 

 Odmiana przez osoby:

 

fahren – jechać    

 

1. ich fuhr   - ja jechałam/ łem

2. du fuhrst

3. er

    sie fuhr

    es

 

1. wir fuhren

2. ihr fuhrt

3. sie fuhren   

 

  • Do formy nauczonej na pamięć lub podanej w tabelach gramatycznych (druga forma)

przyklejają się  końcówki charakterystyczne do danej osoby.

  • Nadal  1 osoba ( ich - ja) = 3 osoba (er - on, sie - ona, es - ono)

  • Czyli: do słowa ich/er  fuhr nie dochodzi żadna końcówka                                                  

         Uwaga: Jeśli główny temat posiada samogłoskę „e”, bardzo często zamianie się

            ona na „a”

 

essen   – ich/er aß

werfen  – ich/er warf        

                        lesen    – ich/er las             

                        nennen – ich/er nannte     są to czasowniki mieszane,

                        kennen – ich/er kannte      przez obecność końcówki „te”

Początek strony

c)   złożonych rozdzielnie ( patrz à strona 2)

       Jeśli czasownik posiada przedrostek:  ab, an, auf, aus, bei, dar, ein, fort, her, hin,

mit, nach, nieder, vor, weg,zu, zurück , jest rozdzielny  i czas Imperfekt tworzy tak samo jak w czasie teraźniejszym.   Przedrostek stoi na końcu zdania !!!!

 

np.: Ich fuhr um 7 Uhr ab.  – Odjechałam/łem o 7 godzinie.

 

Początek strony

 

d)  złożonych nierozdzielnie ( patrz à strona 2)

Jeśli czasownik posiada przedrostek:  be, ent, emp, er, ge, miß, ver, zer, jest    nierozdzielny  i  czas Imperfekt tworzy tak samo jak w czasie teraźniejszym.

Przedrostek  pozostaje  na  swoim  miejscu, nie  oddziela  się !

np.: Ich bekam ein Buch zum Geburtstag. - Dostałam książkę na urodziny.Początek strony

ZAAWANSOWANI: FORMY CZASOWNIKÓW – Czas  Perfekt  i  ImpERFEKT

a) czasowniki regularn

 

l.p.

Bezokolicznik niemiecki

Imperfekt

1.ich/3.er

Partizip II

Czasownik posiłkowy

J. polski

1.

sich ärgern

ärgerte

geärgert

haben

złościć się

2.

aufräumen

räumte  auf

aufgeräumt

haben

sprzątać

3.

aufwachen

wachte  auf

aufgewacht

sein

obudzić się

4.

besichtigen

besichtigte

besichtigt

haben

zwiedzać

5.

brauchen

brauchte

gebraucht

haben

odwiedzać

6.

danken

dankte

gedankt

haben

dziękować

7.

dauern

dauerte

gedauert

haben

trwać

8.

decken

deckte

gedeckt

haben

nakrywać

9.

duschen

duschte

geduscht

haben

brać prysznic

10.

einkaufen

kauf te  ein

eingekauft

haben

robić zakupy

11.

feiern

feierte

gefeiert

haben

świętować

12.

fotografieren

fotografierte

fotografiert

haben

fotografować

13.

glauben

glaubte

geglaubt

haben

wierzyć

14.

hören

hörte

gehört

haben

słuchać

15.

jubeln

jubelte

gejubelt

haben

wiwatować

16.

kaufen

kaufte

gekauft

haben

kupić

17.

kennen lernen

lernte  kennen

kennen gelernt

haben

poznać

18.

kochen

kochte

gekocht

haben

gotować

19.

kosten

kostete

gekostet

haben

kosztować

20

küssen

küsste

geküsst

haben

całować

21.

lachen

lachte

gelacht

haben

śmiać się

22.

lernen

lernte

gelernt

haben

uczyć się

23.

machen

machte

gemacht

haben

robić

24.

mähen

mähte

gemäht

haben

kosić

25.

packen

packte

gepackt

haben

pakować

26.

passen

passte

gepasst

haben

pasować

27.

rauchen

rauchte

geraucht

haben

palić papierosy

28.

reden

redete

geredet

haben

gadać

29.

reisen

reiste

gereist

sein

podróżować

30.

sagen

sagte

gesagt

haben

powiedzieć

31.

sammeln

sammelte

gesammelt

haben

zbierać

32.

schaffen

schaffte

geschafft

haben

robić, czynić

33.

schenken

schenkte

geschenkt

haben

podarować

34.

schicken

schickte

geschickt

haben

wysyłać

35.

schmecken

schmeckte

geschmeckt

haben

smakować

36.

schneien

schneite

geschneit

haben

śnieżyć

37.

spielen

spielte

gespielt

haben

grać

38.

spülen

spülte

gespült

haben

zmywać

39.

tanzen

tanzte

getanzt

haben

tańczyć

40.

tauchen

tauchte

getaucht

haben

nurkować

41.

sich verlieben

verliebte

verliebt

haben

zakochać się

42.

wandern

wanderte

gewandert

sein

wędrować

43.

wohnen

wohnte

gewohnt

haben

mieszkać

44.

wünschen

wünschte

gewünscht

haben

życzyć

b) czasowniki nieregularne:                                                                                                                  Początek strony

l.p.

Bezokolicznik niemiecki

Imperfekt

Partizip II

Czasownik posiłkowy

J. polski

1.

anrufen

rief   an

angerufen

haben

telefonować

2.

sich anziehen

zog    an

angezogen

haben

ubierać się

3.

aufstehen

stand   auf

aufgestanden

sein

wstawać

4.

aussehen

saaus

ausgesehen

haben

wyglądać

5.

aussteigen

stieg aus

ausgestiegen

sein

wysiadać

6.

backen

buck

gebacken

haben

piec

7.

beginnen

begann

begonnen

haben

zaczynać

8.

bekommen 

bekam

bekommen

haben

dostać

9.

bitten

bat

gebeten

haben

prosić

10.

bleiben

blieb

geblieben

sein

pozostać

11.

bringen

brachte

gebracht

haben

przynosić

12.

denken

dachte

gedacht

haben

myśleć

13.

einladen

lud  ein

eingeladen

haben

zapraszać

14.

essen

gegessen

haben

jeść

15.

fahren

fuhr

gefahren

sein

jechać

16.

fernsehen

sah   fern

ferngesehen

haben

oglądać TV

17.

finden

fand

gefunden

haben

znaleźć, sądzić

18.

fliegen

flog

geflogen

sein

lecieć

19.

geben

gab

gegeben

haben

dawać

20.

gefallen

gefiel

gefallen

haben

podobać się

21.

gehen

ging

gegangen

sein

iść

22.

gewinnen

gewann

gewonnen

haben

wygrać

23.

haben

hatte

gehabt

haben

mieć

24.

helfen

half

geholfen

haben

pomagać

25.

kennen

kannte

gekannt

haben

znać

26.

kommen

kam

gekommen

sein

przybyć

27.

laden

lud

geladen

haben

ładować

28.

laufen

lief

gelaufen

sein

biegać

29.

lesen

las

gelesen

haben

czytać

30.

liegen

lag

gelegen

haben

leżeć

31.

mitbringen

brachte mit

mitgebracht

haben

przynieść ze sobą

32.

nennen

nannte

genannt

haben

nazywać

33.

reiten

ritt

geritten

sein

jeździć konno

34.

rufen

rief

gerufen

haben

wołać

35.

schaffen

schuf

geschaffen

haben

s/tworzyć

36.

scheinen

schien

geschienen

haben

świecić

37.

schießen

schoss

geschossen

haben

strzelać

38.

schlafen

schlief

geschlafen

haben

spać

39.

schlagen

schlug

geschlagen

haben

uderzać, bić

40.

schließen

schloss

geschlossen

haben

zamykać

41.

schneiden

schnitt

geschnitten

haben

ciąć, kroić

42.

schreiben

schrieb

geschrieben

haben

pisać

43.

schreien

schrie

geschrien

haben

krzyczeć

44.

schwimmen

schwamm

geschwommen

sein

pływać

45.

sehen

sah

gesehen

haben

widzieć

46.

sein

war

gewesen

sein

być

47.

singen

sang

gesungen

haben

śpiewać

48.

sitzen

saß

gesessen

haben

siedzieć

49.

sprechen

sprach

gesprochen

haben

mówić

50.

stehen

stand

gestanden

haben

stać

51.

steigen

stieg

gestiegen

sein

wspinać się

52.

tragen

trug

getragen

haben

nosić, dźwigać

53.

sich treffen

traf

getroffen

haben

spotykać

54.

treiben

trieb

getrieben

haben

uprawiać (sport)

55.

trinken

trank

getrunken

haben

pić

56.

tun

tat

getan

haben

czynić, robić

57.

sich unterhalten

unterhielt

unterhalten

haben

rozmawiać

58.

verbringen

verbrachte

verbracht

haben

spędzać

59.

verstehen

verstand

verstanden

haben

rozumieć

60.

waschen

wusch

gewaschen

haben

myć, prać

61.

werden

wurde

geworden

sein

stać się, zostać

62.

wissen

wusste

gewusst

haben

wiedzieć

63.

ziehen

zog

gezogen

haben

ciągnąć

c) czasowniki modalne:                                                                                                  Początek strony

l.p.

Bezokolicznik niemiecki

Imperfekt

1.ich/3.er

Partizip II

Czasownik posiłkowy

J. polski

1.

dürfen

durfte

gedurft

haben

móc, bo jest pozwolenie

2.

können

konnte

gekonnt

haben

umieć, potrafić, móc

3.

mögen

mochte

gemocht

haben

lubić

4.

müssen

musste

gemusst

haben

musieć

5.

sollen

sollte

gesollt

haben

mieć powiność, mieć coś zrobić

6.

wollen

wollte

gewollt

haben

chcieć

 

 Powrót do strony głównej

 

Początek strony

Ostatnia aktualizacja tej witryny: piątek, 12 września 2014